Ara

Araç Kiralama Dolandırıcılığı Nedir? Sahte Site ve Kaparo Dolandırıcılığı

Araç Kiralama Dolandırıcılığı Nedir? Sahte Site ve Kaparo Dolandırıcılığı

Araç kiralama dolandırıcılığı; gerçekte araç kiralama hizmeti sunmayan kişilerin sahte internet sitesi, taklit sosyal medya hesabı, yanıltıcı reklam veya çağrı merkezi aracılığıyla rezervasyon bedeli, kapora, depozito, kasko ya da sigorta ücreti adı altında para almasıdır. Bazı olaylarda tanınmış araç kiralama şirketlerinin internet siteleri neredeyse aynı görünümle kopyalanmakta, alan adında yalnızca bir harf değiştirilmekte ve mağdur, gerçek şirketle görüştüğünü düşünerek ödeme yapmaktadır.

Bu yöntemde ilk ödeme çoğu zaman son ödeme değildir. Rezervasyon bedeli gönderildikten sonra aracın teslim edilebilmesi için depozito, zorunlu sigorta, kasko muafiyet bedeli, provizyon açma ücreti veya para iadesi masrafı istendiği görülür. Mağdur yeni ödemeler yaptıkça farklı gerekçeler üretilir; araç teslim edilmez ve iletişim kesilir.

Araç kiralama dolandırıcılığı yalnızca para kaybına yol açmaz. Kimlik kartı, sürücü belgesi, kredi kartı ve adres bilgilerinin paylaşılması; mağdur adına hesap, hat veya üyelik açılması, kart bilgilerinin izinsiz kullanılması ve kişisel verilerin başka suçlarda değerlendirilmesi riskini de doğurur. Bu nedenle yapılacak başvuru, sadece gönderilen paraya değil, paylaşılan belge ve bilgilere de dayanmalıdır.

İçindekiler

Araç Kiralama Dolandırıcılığı Nedir?

Araç kiralama dolandırıcılığında fail, araç ve kiralama hizmeti mevcutmuş gibi bir görünüm kurar. İlanlarda genellikle yeni model araçlar piyasa fiyatının belirgin biçimde altında gösterilir. Kurumsal logo, araç fotoğrafları, vergi levhası, sözleşme örneği, müşteri yorumu ve rezervasyon ekranı gibi unsurlar kullanılarak işlemin gerçek olduğu izlenimi güçlendirilir.

Hileli düzenin amacı, mağdurun henüz aracı görmeden ve şirketin kimliğini doğrulamadan para göndermesini sağlamaktır. Araç hiç mevcut olmayabilir; başka bir şirkete veya üçüncü kişiye ait araç fotoğrafları kullanılabilir ya da gerçek bir firmanın adı izinsiz biçimde taklit edilebilir. Bazı olaylarda ise aynı araç, aynı tarih aralığı için çok sayıda kişiye kiralanmış gibi gösterilerek ayrı ayrı ödeme alınır.

İçişleri Bakanlığının 3 Haziran 2026 tarihli açıklamasında, sahte internet siteleri üzerinden araç kiralama ilanı verilmesi operasyonlara konu dolandırıcılık yöntemleri arasında sayılmıştır. Bu açıklama, yöntemin güncel soruşturmalarda karşılaşılan uygulamalardan biri olduğunu göstermektedir.


Ceza Hukuku alanında merak ettiğiniz diğer konular hakkında da bilgi edinmek için ilgili kategorimize göz atabilirsiniz.


Araç Kiralama Dolandırıcılığı
Araç Kiralama Dolandırıcılığı

Araç Kiralama Dolandırıcılığı Nasıl Yapılır?

Son dönemde turistik faaliyetlerin hızlanması ile araç kiralama dolandırıcılığı da bir hayli artmıştır. Tabii ki bu dolandırıcılık yöntemi pek çok farklı şekilde gerçekleştirilebilir. Bunlar ise şu şekildedir:

Kurumsal Araç Kiralama Sitesinin Kopyalanması

Dolandırıcılar bilinen araç kiralama şirketlerinin internet sitelerini; logo, renk, araç listesi, rezervasyon formu ve iletişim sayfası dâhil olmak üzere kopyalayabilir. Sahte alan adı, gerçek alan adına çok benzer biçimde seçilir. Harf değişikliği, kısa çizgi, farklı uzantı veya marka adının önüne ve arkasına eklenen kelimeler ilk bakışta fark edilmeyebilir.

Sitede yer alan telefon numarası gerçek şirkete ait değildir. Mağdur bu numarayı aradığında kendisini rezervasyon görevlisi olarak tanıtan kişiyle görüşür. Görüşme sonunda ödeme, şirket hesabı yerine gerçek kişiye ait IBAN’a veya ödeme kuruluşundaki bir hesaba yönlendirilir.

Sosyal Medya ve WhatsApp Üzerinden Sahte Rezervasyon

Instagram, Facebook, Telegram veya mesajlaşma uygulamalarında düşük fiyatlı araç ilanları paylaşılabilir. İlan sahibinin hesabında çok sayıda takipçi, sahte müşteri yorumu ve teslim edilmiş araç görüntüsü bulunması güven oluşturmak için kullanılır. Görüşme kısa sürede WhatsApp’a taşınır ve mağdura ödeme yapması için sınırlı süre verilir.

Kapora veya Rezervasyon Bedeli

İlk talep çoğu kez toplam kiralama bedelinin küçük bir kısmıdır. ‘Aracı adınıza ayıralım’, ‘rezervasyonu kesinleştirelim’ veya ‘başka müşteriye vermeyelim’ denilerek kapora istenir. Düşük tutarlı ilk ödeme, mağdurun şüphesini azaltabilir. Ödeme yapıldıktan sonra daha yüksek tutarlı yeni talepler gelir.


Kaparo Geri Alınır Mı? sorusuna yanıt verdiğimiz içeriğimize de göz atabilirsiniz.


Depozito, Kasko, Sigorta ve Provizyon Bahanesi

Rezervasyon bedelinden sonra zorunlu depozito, kasko teminatı, sigorta aktivasyonu, hasar muafiyet bedeli veya kredi kartı provizyonu adı altında para talep edilebilir. Gerçek araç kiralama işlemlerinde teminat ve provizyon uygulamaları bulunabilse de sahte işlemlerde ücretin dayanağı açıklanmaz, sözleşme kurulmaz ve ödeme şirket yerine ilgisiz kişilerin hesaplarına yönlendirilir.

Para İadesi İçin Yeniden Ödeme İstenmesi

Mağdur işlemi iptal etmek istediğinde, iade hesabının açılması, verginin ödenmesi, bloke kaldırılması veya muhasebe onayı için yeni bir ücret gerektiği söylenebilir. Para iadesi için yeniden para istenmesi, mağduriyeti büyütmek amacıyla kullanılan yaygın yöntemlerden biridir.

Sahte Çağrı Merkezi ve Çok Sayıda Hesap Kullanılması

Bazı yapılarda ilanı veren, telefonla görüşen, banka hesabını kullandıran, parayı çeken ve başka hesaplara aktaran kişiler farklıdır. Açık hatlar, kısa süre kullanılan telefonlar, yabancı kişiler adına açılan hesaplar ve hızlı para transferleri kimliğin tespitini zorlaştırmak için kullanılabilir. Ceza sorumluluğu her kişi yönünden bilgisi, kastı ve fiile yaptığı katkı dikkate alınarak ayrı ayrı belirlenir.

Sahte Araç Kiralama Sitesi Nasıl Anlaşılır?

Tek bir belirti sitenin kesin olarak sahte olduğunu göstermez. Aşağıdaki işaretlerin birkaçının aynı işlemde bulunması hâlinde ödeme yapılmadan önce şirket ve rezervasyon bilgileri ayrıca doğrulanmalıdır:

  • Alan adının tanınmış şirketin adresine çok benzemesi, ancak harf veya uzantı farkı bulunması.
  • Piyasa koşullarıyla açıklanamayacak ölçüde düşük günlük kiralama bedeli sunulması.
  • Rezervasyonun yalnızca telefon veya WhatsApp üzerinden yürütülmesi.
  • Şirket unvanı, vergi bilgisi, açık adres ve sabit telefonun doğrulanamaması.
  • Ödemenin şirket hesabı yerine farklı bir gerçek kişinin IBAN’ına gönderilmesinin istenmesi.
  • Ödeme açıklamasına araç kiralama ile ilgisiz bir ifade yazılmasının veya açıklamanın boş bırakılmasının istenmesi.
  • Kredi kartı yerine yalnızca EFT, FAST, havale, kripto varlık veya para transfer kuruluşu kabul edilmesi.
  • Sözleşme ve rezervasyon şartları verilmeden ‘son araç’, ‘fiyat birazdan değişecek’ veya ‘hemen gönderin’ baskısı kurulması.
  • Telefon numarasının gerçek şirketin resmî sitesindeki numarayla uyuşmaması.
  • Sitedeki metinlerde yazım hataları, çalışmayan bağlantılar ve başka firmalara ait belgeler bulunması.

İnternet sitesindeki kilit işareti ve ‘https’ bağlantısı yalnızca tarayıcı ile site arasındaki iletişimin şifrelendiğini gösterir. Bu işaret, sitenin gerçek bir şirkete ait olduğunu veya işlemin güvenli olduğunu kanıtlamaz.

Google Reklamında Çıkan Araç Kiralama Sitesi Güvenilir midir?

Arama sonuçlarının üstünde ‘Sponsorlu’ veya ‘Reklam’ ibaresiyle görünen bir bağlantı, ilgili işletmenin hukukî ve ticari bakımdan doğrulandığı anlamına gelmez. Dolandırıcılar kısa süreli reklamlar vererek sahte sitelerini gerçek şirketlerin üzerinde gösterebilir.

Reklam bağlantısına tıklamak yerine şirketin adını ayrı bir aramada kontrol etmek, daha önce kullanılmış resmî alan adını doğrudan yazmak ve telefon numarasını şirketin doğrulanmış kurumsal kanallarından karşılaştırmak daha güvenlidir. Reklamda kullanılan marka adı ile tarayıcı adres çubuğundaki alan adı mutlaka ayrı ayrı incelenmelidir.

Araç Kiralama İçin Kapora, Depozito veya Sigorta Bedeli İstenmesi

Araç kiralama sektöründe rezervasyon bedeli, teminat veya kredi kartı provizyonu uygulanması tek başına hukuka aykırı değildir. Sorun, bu taleplerin hileli bir işlem içinde kullanılmasıdır. Ödemenin hangi şirket adına alındığı, sözleşmede açıkça düzenlenip düzenlenmediği, iade şartları ve ödeme kanalının işletmeyle bağlantısı birlikte incelenmelidir.

Şirketin ticaret unvanı ile IBAN sahibinin adı uyuşmuyorsa açıklama istenmelidir. Acente, şube veya ödeme aracısı kullanıldığı söyleniyorsa bu ilişkinin gerçek şirketten doğrulanması gerekir. ‘Muhasebe hesabımız dolu’, ‘personelimizin hesabına gönderin’ veya ‘sistem arızalı’ gibi sözlü gerekçeler, kurumsal ödeme kaydının yerini tutmaz.

Kapora veya depozito gönderilmiş olması, tek başına suçun oluştuğunu göstermez. Ancak gerçekte araç bulunmaması, şirketin taklit edilmesi, sahte belge kullanılması, birbiri ardına farklı ücretler istenmesi ve ödeme sonrasında iletişimin kesilmesi; başlangıçtan itibaren hileli menfaat sağlama kastına işaret edebilir.

Dolandırıcılık ile Gerçek Bir Sözleşme Uyuşmazlığı Nasıl Ayrılır?

Her rezervasyonun iptal edilmesi, aracın geç teslim edilmesi veya sözleşmenin gereği gibi yerine getirilmemesi dolandırıcılık değildir. Gerçek bir işletme ve mevcut bir araç üzerinden sözleşme kurulmuş, ancak hizmetin ifasında sorun çıkmışsa uyuşmazlık tüketici hukuku ve borçlar hukuku kapsamında kalabilir.

Ceza hukuku bakımından belirleyici olan, para alınırken gerçek bir araç kiralama hizmeti sunma iradesinin bulunup bulunmadığıdır. Fail baştan itibaren aracı teslim etmeyi düşünmüyor, mevcut olmayan aracı kiralıyormuş gibi gösteriyor veya başka bir şirketin kimliğini kullanıyorsa dolandırıcılık değerlendirmesi yapılır. Buna karşılık sonradan doğan işletme sorunu, rezervasyon hatası veya sözleşmenin yorumuna ilişkin ihtilaf her olayda ceza sorumluluğu doğurmaz.

Sahte site ve gerçek dışı kimlik kullanımı bulunan olaylarda tüketici hakem heyetine başvurmak tek başına yeterli değildir; failin belirlenmesi ve suç gelirinin izlenmesi için ceza soruşturması gerekir. Gerçek bir işletmeyle kurulan sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda ise uyuşmazlığın değerine göre tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi yolu kullanılabilir.


Nitelikli Dolandırıcılık konulu içeriğimizi de ziyaret edebilirsiniz.


Sahte Araç Kiralama Sitesi Dolandırıcılığı
Sahte Araç Kiralama Sitesi Dolandırıcılığı

Araç Kiralama Dolandırıcılığı Hangi Suçu Oluşturur?

Araç kiralama dolandırıcılığı pek çok farklı suçun birlikte işlenmesine de sebep olabilir. Bunlar ise şu şekildedir:

Dolandırıcılık Suçunun Temel Unsurları

Türk Ceza Kanunu’nun 157. maddesinde dolandırıcılık; hileli davranışlarla bir kişinin aldatılması, bu aldatma sonucunda mağdurun veya başka bir kişinin zararına malvarlığı tasarrufu yapılması ve failin kendisine ya da başkasına yarar sağlaması şeklinde düzenlenmiştir. Hile, zarar ve elde edilen yarar arasında neden-sonuç bağlantısı bulunmalıdır.

Sahte araç kiralama olaylarında hile; yalnızca ‘aracımız var’ sözünden ibaret değildir. Taklit internet sitesi, kurumsal logo, sahte rezervasyon belgesi, gerçeğe aykırı araç listesi, başka kişilere ait fotoğraflar, sahte müşteri yorumları ve çağrı merkezi konuşmaları birlikte kullanılarak mağdurun denetim imkânı zayıflatılır.

Bilişim Sistemlerinin Araç Olarak Kullanılması: TCK m. 158/1-f

Hileli düzen internet sitesi, sosyal medya hesabı, mobil uygulama veya çevrim içi reklam üzerinden kurulmuşsa eylem çoğunlukla TCK m. 158/1-f kapsamında, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık olarak değerlendirilir. Bilişim sisteminin yalnızca sonradan haberleşme aracı olarak kullanılması ile sahte görünümün kurulmasında ve mağdura ulaşılmasında esas araç olması birbirinden ayrılmalıdır.

Araç kiralama sitesinin kopyalanması, sahte rezervasyon ekranı hazırlanması ve çok sayıda kişiye internet ilanıyla ulaşılması hâlinde bilişim sistemi hilenin kurulmasında doğrudan işlev görür. Ödemenin banka aracılığıyla yapılması da soruşturma bakımından hesap hareketleri, kimlik tespiti ve para zincirinin izlenmesini gerekli kılar.

Markanın, Ticaret Unvanının ve Belgelerin Taklit Edilmesi

Gerçek bir şirketin logosunun ve ticaret unvanının izinsiz kullanılması, somut olayın özelliklerine göre marka hakkına tecavüz, haksız rekabet veya belge suçları yönünden ayrıca inceleme gerektirebilir. Sahte sözleşme, fatura, vergi levhası, sigorta poliçesi ya da şirket kaşesi kullanılmışsa belgenin niteliğine göre özel veya resmî belgede sahtecilik hükümleri tartışılır.

Kredi Kartı Bilgilerinin İzinsiz Kullanılması

Mağdurun kart numarası, son kullanma tarihi, güvenlik kodu veya doğrulama bilgileri ele geçirilerek ödeme yapılmışsa banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçu ayrıca söz konusu olabilir. Mağdurun kendi iradesiyle yaptığı ilk ödeme ile kart bilgilerinin daha sonra izinsiz kullanılması aynı fiil değildir; her işlem ayrı ayrı tespit edilmelidir.

Kimlik ve Ehliyet Bilgilerinin Başka Amaçla Kullanılması

Kiralama işlemi bahanesiyle alınan kimlik ve sürücü belgesi bilgilerinin başka kişilere aktarılması veya farklı işlemlerde kullanılması, kişisel verilerin hukuka aykırı olarak verilmesi ya da ele geçirilmesi suçunu doğurabilir. Bu bilgilerle hat, banka hesabı, ödeme hesabı veya şirket kaydı oluşturulmuşsa ilgili işlemin niteliğine göre başka suçlar da oluşabilir.

Kişisel IBAN’a Para Gönderilmesi ve Hesap Sahibinin Sorumluluğu

Dolandırıcılıkta kullanılan banka hesabının bir gerçek kişiye ait olması, o kişinin her durumda suça iştirak ettiği anlamına gelmez. Ceza sorumluluğunun şahsiliği gereğince hesap sahibinin hileli planı bilip bilmediği, hesabını hangi amaçla kullandırdığı, para hareketlerinden haberdar olup olmadığı ve suç gelirinin çekilmesine ya da aktarılmasına katkısı araştırılmalıdır.

Hesabını komisyon karşılığında kullandırma, internet bankacılığı bilgilerini verme, gelen parayı hemen nakit çekme, kripto varlığa çevirme veya başka hesaplara gönderme; kast ve iştirak değerlendirmesinde güçlü delil niteliği taşıyabilir. Buna karşılık hesabın bilgisi dışında ele geçirilmesi, kimlik bilgilerinin kötüye kullanılması veya hesap sahibinin gerçek bir ticari işlem yaptığını sanması hâlinde savunma ve deliller ayrıca incelenir.

Soruşturmada yalnızca ilk IBAN sahibinin belirlenmesiyle yetinilmemelidir. Paranın devam ettiği hesaplar, ATM ve şube kamera kayıtları, cihaz ve IP bilgileri, telefon bağlantıları ve para çekme işlemlerini yapan kişiler tespit edilmelidir.


IBAN Kullandırma konulu içeriğimizi de ziyaret edebilirsiniz.


Para Gönderdim, Araç Teslim Edilmedi: Ne Yapmalıyım?

Ödeme yapıldıktan sonra aracın teslim edilmemesi veya yeni ücretler istenmesi hâlinde ilk saatler önemlidir. Para alıcı hesapta bulunuyorsa veya henüz başka hesaplara dağıtılmamışsa bankanın ve adli makamların hızlı işlemi paranın izlenmesini kolaylaştırabilir.

  • Bankaya veya ödeme kuruluşuna derhal dolandırıcılık bildirimi yapılmalı; tutar, tarih, saat, alıcı adı, IBAN ve işlem referans numarası verilmelidir. İşlemin durdurulması veya alıcı bankaya bildirim gönderilmesi talep edilmelidir.
  • Kredi kartıyla ödeme yapıldıysa kart kapatılmalı, bekleyen işlemler kontrol edilmeli ve bankaya harcama itirazı başvurusu yapılmalıdır. Harcama itirazı, tutarın kesin olarak iade edileceği anlamına gelmez; banka ve kart kuruluşunun incelemesine tabidir.
  • İlan, internet sitesi ve reklam bağlantısı silinmeden önce ekran görüntüsü alınmalı; alan adı, tarih-saat, telefon numarası, profil bağlantısı ve araç bilgileri kaydedilmelidir.
  • WhatsApp, SMS, e-posta ve platform içi yazışmalar başlangıçtan sona kadar korunmalı; mesajlar silinmemeli, gönderilen sözleşme ve belgeler saklanmalıdır.
  • Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluğa başvurulmalı; olay kronolojisi, her ödeme ve her iletişim bilgisi açık biçimde sunulmalıdır.
  • Şüpheli hesapların askıya alınması, hesap hareketlerinin ve devam hesaplarının tespiti, para çekme görüntülerinin getirtilmesi ve şartları varsa suç gelirine el konulması talep edilmelidir.
  • Gerçek şirketin adı taklit edilmişse şirketin resmî iletişim kanalına bilgi verilmeli; sahte numara ve alan adının şirkete ait olup olmadığı yazılı şekilde doğrulanmaya çalışılmalıdır.
  • ‘İade masrafı’, ‘vergi’, ‘bloke kaldırma’ veya ‘avukatlık ücreti’ adı altında yeni ödeme yapılmamalıdır.

Araç Ticaretinde Sazan Sarmalı Dolandırıcılığı konulu içeriğimizi de ziyaret edebilirsiniz.


Banka ve Ödeme Hesabının 48 Saate Kadar Askıya Alınması

7571 sayılı Kanunla Ceza Muhakemesi Kanunu’na eklenen 128/A maddesi; TCK m. 142/2-e, TCK m. 158/1-f ve 158/1-l ile TCK m. 245 kapsamındaki suçlarda kullanılan hesaplar yönünden hızlı bir koruma mekanizması getirmiştir. Sahte araç kiralama sitesi üzerinden işlenen ve TCK m. 158/1-f kapsamında değerlendirilen eylemler de bu düzenlemenin kapsamına girebilir.

Kapsamdaki suçlardan birinin işlendiği hususunda makul şüphe bulunması hâlinde banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı, suçta kullanılan hesabı 48 saate kadar askıya alabilir. Hesap, Cumhuriyet savcısının yazılı emri üzerine de askıya alınabilir. Mali kuruluş, askıya alma işlemini ve hesap hareketlerini mevcut bilgi ve belgelerle birlikte derhal Cumhuriyet Başsavcılığına bildirir.

Askıya alma, paranın mağdura kendiliğinden iade edildiği anlamına gelmez. Askıya alınan hesaptaki suç konusu menfaate hâkim kararıyla veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle el konulabilir. El konulan menfaatin suçtan zarar gören mağdura ait olduğu anlaşılırsa soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir.

Mağdurun bankaya ve savcılığa yaptığı hızlı, belgeli başvuru; mali kuruluşun makul şüphe değerlendirmesi ile adli makamların el koyma kararına dayanak sağlayabilir. Ancak mağdurun talebi tek başına hesabın mutlaka askıya alınmasını sağlamaz.

Kimlik, Ehliyet veya Kredi Kartı Bilgilerimi Paylaştım: Ne Yapmalıyım?

Kimliğiniz, ehliyetiniz ya da kredi kartı bilgilerinizi, dolandırıcı olduğunuz kişiler ile paylaştıysanız, bu durumda bazı önemli konulara dikkat etmelisiniz. Bu konular ise şu şekildedir:

Kimlik ve Sürücü Belgesi Gönderildiyse

Kimlik veya sürücü belgesi görüntüsü gönderildiyse başvuruda bu husus açıkça belirtilmeli; belgelerin hangi telefon numarasına, hesaba ve tarihte gönderildiği gösterilmelidir. Mağdur, kendi adına açılmış banka ve ödeme hesaplarını, mobil hatları, şirket kayıtlarını ve kredi riskini düzenli aralıklarla kontrol etmelidir.

Kimlik görüntüsünün paylaşılmış olması kimliğin mutlaka kötüye kullanılacağı anlamına gelmez; ancak gecikmeden kayıt oluşturulması, sonradan ortaya çıkabilecek işlemlerde mağdurun itirazını ve olayın zaman çizelgesini güçlendirir.

Kredi Kartı Bilgileri Siteye Girildiyse

Kart bilgileri sahte siteye girildiyse banka derhal aranmalı, kart kullanıma kapatılmalı ve yeni kart talep edilmelidir. Bekleyen provizyonlar, yurt dışı işlemleri ve küçük tutarlı deneme çekimleri kontrol edilmelidir. SMS veya uygulama doğrulama kodu paylaşılmışsa bu bilgi de bankaya bildirilmelidir.

İnternet Bankacılığı veya e-Devlet Şifresi Paylaşıldıysa

İnternet bankacılığı, e-posta veya e-Devlet şifresi paylaşılmışsa şifreler güvenli bir cihazdan değiştirilmelidir. Hesaplara bağlı telefon ve e-posta bilgileri kontrol edilmeli; uzaktan erişim uygulaması kurulmuşsa cihazın güvenliği sağlanmadan bankacılık işlemi yapılmamalıdır.

Paranın Geri Alınması ve Hukuki Talepler

Araç kiralama dolandırıcılığında ceza soruşturması ile zararın tahsili aynı amaca yönelse de farklı hukukî sonuçlar doğurur. Soruşturma; failin, para hareketlerinin ve kullanılan hesapların belirlenmesini, suç konusu menfaate el konulmasını ve şartları varsa mağdura iadesini sağlayabilir. Buna karşılık mahkûmiyet kararı, para ele geçirilememişse zararın kendiliğinden tahsil edildiği anlamına gelmez. Bu nedenle ceza muhakemesi tedbirleri ile özel hukuk ve icra yolları olayın durumuna göre birlikte değerlendirilmelidir.


Dolandırıcılık Suçunda Paranın Geri Alınması konulu içeriğimize de göz atabilirsiniz.


Askıya Alma, El Koyma ve Mağdura İade

Paranın alıcı hesapta veya para zincirinin devamındaki hesaplarda bulunması, tahsil ihtimalini doğrudan etkiler. CMK m. 128/A kapsamında hesabın 48 saate kadar askıya alınması, suç konusu menfaatin başka bir hesaba aktarılmasını veya nakit olarak çekilmesini önlemeye yöneliktir. Askıya alınan hesaptaki tutara hâkim kararıyla ya da gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle el konulabilir.

El konulan menfaatin mağdura ait olduğu anlaşıldığında, iade için ceza davasının kesinleşmesinin beklenmesi gerekmez; tutar soruşturma veya kovuşturma evresinde sahibine iade edilir. Ancak bu imkân, paranın hesapta bulunmasına veya izlenebilir biçimde başka hesaplara aktarılmış olmasına bağlıdır. Para nakit çekilmiş, kripto varlığa çevrilmiş ya da üçüncü kişilere dağıtılmışsa tahsil süreci daha kapsamlı bir malvarlığı araştırması gerektirir.

Ceza Soruşturması Zararı Kendiliğinden Tahsil Ettirir mi?

Ceza soruşturmasının temel amacı suçun ve failin belirlenmesidir. Ceza mahkemesinin mahkûmiyet hükmü, mağdura genel nitelikte bir alacak ilamı verildiği anlamına gelmez. Suç konusu para ele geçirilmiş ve mağdura aidiyeti belirlenmişse iade kararı verilebilir; bunun dışındaki zararlar için ayrıca hukuk davası veya icra takibi gerekebilir.

Kamu davası açıldığında mağdurun davaya katılması; dosyadaki gelişmeleri takip etmesi, delil ve taleplerini sunması bakımından önemlidir. Buna rağmen ceza dosyasına katılmak ile alacağın tahsiline yönelik özel hukuk yoluna başvurmak birbirinin yerine geçmez. Ceza dosyasındaki banka kayıtları, kamera görüntüleri, iletişim verileri ve sanık savunmaları daha sonra açılacak davada delil olarak kullanılabilir.

Haksız Fiil ve Sebepsiz Zenginleşmeye Dayalı Talepler

Failin hileli davranışlarıyla mağdura zarar vermesi hâlinde Türk Borçlar Kanunu’nun 49. maddesindeki haksız fiil sorumluluğu gündeme gelir. Paranın hukukî bir sebep bulunmaksızın başka bir kişinin malvarlığına geçmesi durumunda ise TBK m. 77 ve devamındaki sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanılması mümkündür. Hangi hukukî sebebin uygulanacağı, davalının hileli plana katılıp katılmadığına, parayı hangi sıfatla aldığına ve elinde tutup tutmadığına göre belirlenir.

Dava yalnızca ilandaki adı kullanan kişiye yöneltilmek zorunda değildir. Hileli planı birlikte yürüten, parayı alan, çeken veya aktarılmasına bilinçli şekilde katkıda bulunan kişiler, şartları varsa TBK m. 61 uyarınca aynı zarardan müteselsilen sorumlu tutulabilir. Buna karşılık paranın bir hesaptan geçmiş olması, hesap sahibinin her durumda bütün zarardan sorumlu olduğu anlamına gelmez. Hesap sahibinin zenginleşip zenginleşmediği, paradan yararlanıp yararlanmadığı, kastı, kusuru ve olayla bağlantısı somut delillerle ortaya konulmalıdır.

İhtiyati Haciz Talep Edilebilir mi?

Failin veya para alan kişinin malvarlığını devretme, gizleme ya da tahsili sonuçsuz bırakma ihtimali varsa ihtiyati haciz gündeme gelebilir. İcra ve İflas Kanunu’nun 257. maddesi uyarınca rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para alacağı için, yaklaşık ispat sağlayan belgelerle mahkemeden borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki alacak ve haklarının ihtiyaten haczi istenebilir.

İhtiyati haciz nihai tahsil değildir; alacağın güvence altına alınmasına yarayan geçici bir hukukî korumadır. Mahkeme, kural olarak alacaklıdan teminat gösterilmesini isteyebilir. Karar uygulandıktan sonra kanunda öngörülen süre içinde icra takibi başlatılması veya dava açılması gerekir. Talebin kime yöneltileceği ve hangi malvarlığı unsurlarının gösterileceği, ceza dosyasındaki para hareketleri görüldükten sonra belirlenmelidir.

İcra Takibi, Alacak Davası ve Talep Edilebilecek Kalemler

Borçlu ve alacak miktarı belirlenmişse ilamsız icra takibi başlatılması mümkündür. Borçlunun itirazı takibi durdurursa, eldeki belgelere ve uyuşmazlığın niteliğine göre itirazın kaldırılması, itirazın iptali veya alacak davası yollarından biri kullanılabilir. Dolandırıcılık iddiasının ve hesap sahibinin sorumluluğunun tartışmalı olduğu dosyalarda, maddi olayın kapsamlı biçimde incelenebilmesi için alacak veya tazminat davası açılması gerekebilir.

Talep yalnızca gönderilen ana parayla sınırlı olmayabilir. Uygulanacak hukukî sebebe göre faiz, yargılama giderleri, vekâlet ücreti ve hileli işlem nedeniyle doğrudan meydana geldiği ispatlanan ek zararlar istenebilir. Ancak aynı zarar için birden fazla kişiden mükerrer tahsil yapılamaz; ödeme yapan veya zararı gideren kişiler arasındaki iç ilişki ayrıca değerlendirilir.

Araç Kiralama Dolandırıcılığının Cezası 2026

TCK m. 158/1-f kapsamındaki nitelikli dolandırıcılık için üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası öngörülmüştür. Bu bent bakımından hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezasının miktarı ise suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.

Suçun üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi hâlinde ceza yarı oranında; suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde bir kat artırılır. Her mağdurdan ayrı hileli işlemle para alınması, mağdur sayısı ve eylemlerin bağlantısı gözetilerek suç sayısı yönünden ayrıca değerlendirilir.

Araç Kiralama Dolandırıcılığında Etkin Pişmanlık

Dolandırıcılık tamamlandıktan sonra failin zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi hâlinde TCK m. 168 uygulanabilir. Kovuşturma başlamadan önce zarar tamamen giderilirse cezanın üçte ikisine kadarı; kovuşturma başladıktan sonra hüküm verilmeden önce giderilirse cezanın yarısına kadarı indirilebilir. Zararın yalnızca bir kısmı giderilmişse etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması mağdurun rızasına bağlıdır.


Etkin Pişmanlık konulu içeriğimize de göz atabilirsiniz.


Araç Kiralama Dolandırıcılığının Şikayet ve Zamanaşımı

Nitelikli dolandırıcılık kural olarak şikâyete bağlı değildir ve Cumhuriyet savcılığı tarafından resen soruşturulur. Bu nedenle altı aylık şikâyet süresi uygulanmaz. Suçun olağan dava zamanaşımı süresi, öngörülen cezanın üst sınırı nedeniyle on beş yıldır. Bununla birlikte dijital ve mali kayıtların kaybolmaması için başvurunun geciktirilmemesi gerekir.

Araç Kiralama Dolandırıcılığında Uzlaştırma

TCK m. 158 kapsamındaki nitelikli dolandırıcılık uzlaştırma kapsamında değildir. Failin zararı karşılaması uzlaşma işlemi olarak değil, şartları varsa etkin pişmanlık ve cezanın belirlenmesi bakımından sonuç doğurur.


Ceza Hukukunda Uzlaştırma konulu içeriğimize de göz atabilirsiniz.


Araç Kiralama Dolandırıcılığında Görevli Mahkeme

7571 sayılı Kanunla nitelikli dolandırıcılık suçuna ilişkin görev değişikliği 25 Aralık 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu değişiklikten sonra açılan nitelikli dolandırıcılık davalarında görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesidir.

Değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihte ağır ceza mahkemelerinde görülmekte olan veya istinaf ya da temyiz incelemesinde bulunan nitelikli dolandırıcılık dosyalarında sırf görev değişikliği nedeniyle görevsizlik veya bozma kararı verilemez. Bu dosyalara önceki görev kurallarına göre kesin hükme kadar devam edilir.

Yargıtay Kararlarında İnternet İlanı ve Kapora Dolandırıcılığı

  • 1. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2013/15-239 E., 2013/289 K.

Karara konu olayda sanık, internet sitesine emsaline göre düşük fiyatlı araç satış ilanı vermiş; ilanı görerek kendisiyle iletişime geçen mağdurdan kapora almış ve sonrasında aracı teslim etmemiştir. Ceza Genel Kurulu, internetin geniş kitlelere hızlı biçimde ulaşma ve hileli ilanı mağdura sunma işlevini dikkate alarak eylemi bilişim sisteminin araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık kapsamında değerlendirmiştir.

Karar araç satışına ilişkin olmakla birlikte, sahte araç kiralama ilanlarında da internet sitesinin hileli görünümün kurulmasında ve mağdurdan kapora alınmasında kullanılması bakımından yol göstericidir.

  • 2. Yargıtay 23. Ceza Dairesi, 2016/716 E., 2016/3778 K.

Bu kararda sanığın internet sitelerine gerçeğe aykırı kiralık yazlık ilanları verdiği, mağdurlardan rezervasyon ve kira bedeli aldığı, para çekildikten sonra kendisine ulaşılamadığı kabul edilmiştir. Daire, banka kayıtları, kamera görüntüleri ve mağdur beyanlarıyla desteklenen eylemlerde nitelikli dolandırıcılık mahkûmiyetini yerinde bulmuştur.

Kararın konusu taşınmaz kiralaması olsa da, gerçekte sunulmayan bir kiralama hizmetinin internet ilanıyla pazarlanması ve rezervasyon bedeli alınması yönünden araç kiralama dolandırıcılığıyla benzer bir hile yapısı bulunmaktadır.

  • İçtihatlardan Çıkan Sonuç

Yargıtay uygulamasında internet ilanının yalnızca tarafların birbirini bulmasını sağlayan önemsiz bir ayrıntı olup olmadığına değil, hilenin kurulması ve menfaatin elde edilmesindeki işlevine bakılır. Sahte kurumsal site, düşük fiyatlı ilan, kapora talebi ve para alındıktan sonra iletişimin kesilmesi birlikte bulunduğunda TCK m. 158/1-f yönünden güçlü bir değerlendirme alanı oluşur.

Sıkça Sorulan Sorular

Araç Kiralama Dolandırıcılığı Şikâyeti Nereye Yapılır?

Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk birimlerine başvurulabilir. Siber Suçlarla Mücadele birimleri dijital kayıtların incelenmesinde görev alabilir. Başvuruda ödeme, iletişim ve site bilgileri birlikte sunulmalıdır.

Kaporayı Gönderdim, Hemen Geri Alabilir Miyim?

EFT veya FAST işlemi tamamlandıktan sonra gönderen banka parayı tek taraflı olarak her durumda geri çekemez. Buna rağmen banka derhal aranmalı, dolandırıcılık kaydı oluşturulmalı ve alıcı bankaya bildirim gönderilmesi istenmelidir. Paranın hesapta bulunması hâlinde askıya alma ve el koyma tedbirleri sonuç verebilir.

Google’da İlk Sırada Çıkan Site Sahte Olabilir Mi?

Evet. Reklam verilmesi, sitenin gerçek şirket tarafından işletildiğini göstermez. Alan adı ve iletişim bilgileri ayrıca doğrulanmalıdır.

Sitede Kilit İşareti Varsa Güvenli Midir?

Kilit işareti bağlantının şifrelendiğini gösterir. Sitenin gerçek bir işletmeye ait olduğunu kanıtlamaz.

Şahıs IBAN’ına Ödeme Yapmak Dolandırıcılık Olduğunu Gösterir Mi?

Tek başına göstermez. Ancak kurumsal bir araç kiralama işleminde şirket yerine ilgisiz bir kişiye ödeme istenmesi ciddi bir risk işaretidir. Hesap sahibinin ceza sorumluluğu bilgisi ve katkısı ispatlanarak belirlenir.

Dekont Açıklamasını Boş Bıraktım, Şikâyet Edebilir Miyim?

Evet. Açıklamanın boş olması başvuruya engel değildir. Yazışmalar, ilan, telefon kayıtları ve ödeme zamanı işlemin amacını gösterebilir. Açıklamanın bulunmaması ispatı zorlaştırabileceğinden diğer deliller eksiksiz sunulmalıdır.

Araç Gerçekten Mevcutsa Yine Dolandırıcılık Olabilir Mi?

Olabilir. Araç mevcut olsa bile failin aracı teslim etme yetkisi bulunmaması, aynı aracı çok sayıda kişiye kiralaması veya baştan itibaren hizmet sunmadan para alma kastıyla hareket etmesi hâlinde dolandırıcılık oluşabilir.

Kimlik ve Ehliyet Fotoğrafımı Gönderdim; Yeniden Belge Çıkarmalı Mıyım?

Her olayda belgenin yenilenmesi zorunlu değildir. Öncelikle olay kayda geçirilmeli, kişisel bilgilerin kullanıldığına ilişkin işaretler takip edilmeli ve gerekli görülürse ilgili kurumlara başvurulmalıdır. Somut bir kötüye kullanım tespit edilirse ek tedbirler alınır.

Kart Bilgilerimi Girdim Ama Ödeme Görünmüyor; Yine De Kartı Kapatmalı Mıyım?

Sahte siteye kart bilgileri girildiyse kartın güvenliği tehlikeye girmiş olabilir. Banka aranmalı, kart kapatılmalı ve bekleyen işlemler kontrol edilmelidir.

WhatsApp Yazışmaları Delil Olur Mu?

Yazışmalar soruşturma ve yargılamada delil olarak kullanılabilir. Mesajların tamamı, taraf bilgileri ve tarih-saat kayıtları korunmalı; yalnızca seçilmiş ekran görüntüleriyle yetinilmemelidir.

Dolandırıcı Parayı Başka Hesaba Aktardıysa Ne Olur?

Soruşturma ilk hesapla sınırlı kalmaz. Paranın devam ettiği hesaplar, çekim noktaları ve para transfer zinciri araştırılabilir. CMK m. 128/A, ilgili mali kuruluşlar arasında hızlı bildirim yapılmasına imkân tanır.

Araç Kiralama Dolandırıcılığı Uzlaştırmaya Tabi Midir?

Eylem TCK m. 158 kapsamında nitelikli dolandırıcılık oluşturuyorsa uzlaştırmaya tabi değildir. Zararın giderilmesi etkin pişmanlık kapsamında sonuç doğurabilir.

Şikâyet İçin Altı Aylık Süre Var Mı?

Nitelikli dolandırıcılık şikâyete bağlı olmadığından altı aylık şikâyet süresi uygulanmaz. Bununla birlikte kayıtların korunması ve paranın izlenmesi için gecikmeden başvurulmalıdır.

Savcılık Mı, Tüketici Hakem Heyeti Mi?

Sahte site, gerçek dışı kimlik ve başlangıçtan itibaren para alma kastı bulunan olaylarda ceza soruşturması gerekir. Gerçek bir araç kiralama şirketiyle kurulmuş sözleşmenin ifasına ilişkin uyuşmazlıklarda ise tüketici hukuku yolları kullanılabilir.

Sonuç

Araç kiralama dolandırıcılığı; tanınmış şirketlerin kurumsal görünümünün taklit edilmesi, düşük fiyat ve hızlı rezervasyon baskısıyla mağdurun ödeme yapmaya yöneltilmesi üzerine kurulur. Kapora, depozito, sigorta ve provizyon gibi sektörde kullanılan kavramlar sahte işlemin gerçek görünmesini kolaylaştırır.

Mağduriyet hâlinde banka bildirimi, dijital delillerin korunması ve savcılık başvurusu birlikte yürütülmeli; para zinciri, alan adı, reklam ve telefon kayıtları araştırılmalıdır. Kimlik, ehliyet veya kart bilgileri paylaşılmışsa bu riskler de başvuruda açıklanmalıdır. Her sözleşme sorunu dolandırıcılık değildir; belirleyici olan, para alınırken gerçek bir hizmet sunma iradesinin bulunup bulunmadığıdır.

Başlıca Mevzuat, İçtihat ve Akademik Kaynaklar

  • 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 157, 158 ve 168.
  • 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 49, 61, 77 ve devamı.
  • 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 257 ve devamı.
  • 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 128/A.
  • 7571 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 631 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 25.12.2025 tarihli ve 33118 sayılı Resmî Gazete.
  • Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 11.06.2013, 2013/15-239 E., 2013/289 K.
  • Yargıtay 23. Ceza Dairesi, 30.03.2016, 2016/716 E., 2016/3778 K.
  • Fulya Korkmaz, ‘Dolandırıcılık Suçunun Bilişim Sistemlerinin Araç Olarak Kullanılması Suretiyle İşlenmesi’, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 69, S. 3, 2020, s. 1415-1436.
  • İçişleri Bakanlığı, ‘17 İlde Düzenlenen Operasyonlarda Vatandaşlarımızı 985 Milyon 507 Bin TL Dolandırdığı Tespit Edilen 503 Şüpheli Yakalandı’, 03.06.2026.

BURAK TEMİZER

Hukuki Bilgi ve Destek

Profesyonel hukuki destek almak, hukuki sürecinizde haklarınızın en iyi şekilde savunulması için gereklidir. Bu nedenle hak kaybı yaşamamak adına profesyonel bir avukat desteği almak son derece önemli olacaktır.

İstanbul Avukat Adresi:

Teşvikiye Mahallesi Hüsrev Gerede Caddesi No:104 Kat:4 Nişantaşı/Şişli/İstanbul

İstanbul Avukat Telefon Numarası:

+90 212 890 50 24

E-Posta Adresi:

info@temizerhukuk.com